Balio handiko lurralde baten bihotzean dagoen ikastetxea
Nafarroa Behereko hiriburu historikoa den Donibane Garazi, Orreagako lepoaren magalean dago, Nafarroako mugatik hurbil. Baiona, Biarritz, Iruñea eta Paue artean kokatua, hiria benetako bidegurutzea da Euskal Herriaren barnekaldean.
Mendiz inguraturik, hiriak ondare aberatsa gordetzen du : Sébastien Le Prestre de Vauban-ek indartutako Erdi Aroko harresiak eta Eyheraberry zubi ospetsua, askotan “erromatar zubia” deitua. Gaur egun, herriak 1.500 biztanle inguru ditu.
Ekonomiari dagokionez, Donibane Garaziko jarduera nagusiak merkataritza eta turismoa dira. Hotel, jatetxe, kafetegi eta denda askok bisitari ugari erakartzen dituzte eguraldi ona hasten denetik, batez ere udan. Turismo jarduerak neguan ere jarraitzen du, Euskal Pirinioetan eskaintzen diren natura jarduerei esker, bereziki Iraty eta Gourette inguruan.
Donibane Garazi Donejakue Bideko geldialdi garrantzitsua ere bada. Urtero, milaka erromes igarotzen dira handik Pirinioak zeharkatu aurretik, Konpostelako Santiagorantz bidean; honek hiriari giro ireki eta kosmopolita ematen dio.
Donibane Garaziren bihotzean errotutako historia bat
Mayorga kolegioak Jean de Mayorga dohatsuaren izena darama. 1531n Donibane Garazin sortua, 1556an martiri hil zen Brasilera ebanjelizatzera zihoala.
Ikastetxea 1894an sortu zen Arbelbide aitaren ekimenez, sortzez Zarokokoa baitzen. Bere helburua etorkizuneko misiolariak prestatzeko prestakuntza-zentro bat sortzea zen. Proiektu hori gauzatzeko, Ploërmelgo Anaiei deitu zien, eta haiek hartu zuten eskolaren zuzendaritza; urte luzez “Anaien Eskola” izenez ezaguna izan zen.
Hasierako egitasmo misiolaria ez bazen ere gauzatu, bereziki Baionako apezpikuarekin izandako desadostasun baten ondorioz, ikastetxea tokiko hezkuntza panoraman sendo errotu zen.
1905ean, Elizaren eta Estatuaren banaketari buruzko legeak sakon aldatu zuen haren funtzionamendua. Erlijiosoek herbestea edo beren estatutuari uko egitea aukeratu behar izan zuten, nahiz eta batzuek hezkuntza-engaiamenduarekin jarraitu. Azken anaia 1943an joan zen ikastetxetik.
1948tik aurrera, kolegioa elizbarrutiko kleroaren esku geratu zen, eta gero pixkanaka irakasle kristauei eman zitzaien; haiek bermatu zuten jarraipena eta zuzendaritza 1968tik aitzina.
1980an beste urrats garrantzitsu bat eman zen, harresien ondoko eraikinetan kokatutako lehen mailako ikasgeletan neska eta mutilen arteko hezkuntza mistoa ezarri zenean.
Mayorga gaur egun
Ordutik hona, Sainte Marie-Mayorga ikastetxe multzoak garatzen segitzen du, hezkuntza-sistemaren bilakaeretara eta Donibane Garazi nahiz inguruko familien beharretara egokituz. Urteen poderioz, ikastetxeak bere hezkuntza-proiektua indartu du, ikasleen laguntza pertsonalizatua, hezkuntza gaitasunen-lorpena eta giza zein kristau balioen transmisioa ardatz hartuta.
Lehen mailan hasitako hezkuntza mistoa erabat txertatu da ikastetxearen bizitzan. Ondorengo hamarkadetan, modernizazio-lanek azpiegiturak hobetzea ahalbidetu dute: eraikinen berritzea, ikasgelak pedagogia-praktika berrietara egokitzea eta tresna digitalen pixkanakako integrazioa.
Kolegioa kanpora ere gehiago ireki da, kultura, kirol eta hizkuntza proiektuak garatuz, baita tokiko eta nazioarteko partzuergoak ere. Donejakue Bidearen ibilbidean duen kokapen bereziak irekidura hori elikatzen laguntzen du eta haren nortasuna indartzen du.
Gaur egun, Sainte Marie-Mayorga ikastetxe multzoak ikaslei harrera egiten segitzen du, aldi berean historikoa eta dinamikoa den ingurune batean; bere ondareari leial, baina argi eta garbi etorkizunera begira.